Nieznane są początki pierwszego budynku ratuszowego w Murowanej Goślinie. Wiadomo, że w XVIII wieku taki budynek istniał gdzieś na goślińskim Rynku (obecnie - plac Powstańców Wielkopolskich), prawdopodobnie była to budowla drewniana. Budynek ratusza zgorzał zapewne podczas wielkiego pożaru Murowanej Gośliny 6 maja 1847 roku (Zenon Pałat oblicza, iż w pożarze mogło spłonąć około 75 budynków z blisko 200 znajdujących się wówczas w mieście). Około 1850 roku miasto odbudowało ratusz w obecnym miejscu – na realności mieszczącej się dziś pod adresem plac Powstańców Wielkopolski 9. Ratusz był budynkiem klasycystycznym, piętrowym, z wystawką wieży zegarowej umieszczoną pośrodku pięcioosiowej fasady (Z. Pałat). W nowym budynku mieściły się pomieszczenia urzędu – magistrat (na parterze), jak również służbowe mieszkanie burmistrza (na pierwszym piętrze). Zarówno na parterze, jak i na pierwszym piętrze znajdowały się po cztery pomieszczenia. Za budynkiem ratusza mieścił się ogród (położony na długiej wąskiej działce, będącej pozostałością średniowiecznych podziałów gruntowych miasta). Podwójne funkcje urzędowo-mieszkaniowe ratusz pełnił także w okresie dwudziestolecia międzywojennego. Daje się jednak wówczas zauważyć potrzeba zmniejszenia metrażu przeznaczonego na cele mieszkaniowe – ograniczono go jedynie do połowy pomieszczeń na I piętrze, podczas gdy w drugiej (południowej) części tej kondygnacji umieszczono dalsze pomieszczenia biurowe (najprawdopodobniej już wówczas trafił tam Urząd Stanu Cywilnego). Aby choć częściowo poprawić sytuację lokalową przystosowano do celów mieszkaniowych część poddasza ratuszowego – stworzono tam dwa małe pokoiki. Parter ratusza mieścił Zarząd Miejski, znajdowały się tam Miejski Urząd Bezpieczeństwa Publicznego oraz Kasa Miejska. W latach II wojny światowej Niemcy uznając, iż dotychczasowy budynek ratusza jest za mały jak na potrzeby administracyjne miasta, przenieśli większość urzędów miejskich (oraz urzędów gminnych, które w okresie dwudziestolecia międzywojennego mieściły się w goślińskim zamku!) do będącego prywatną własnością budynku leżącego na realności Rynek 3 (dziś plac Powstańców Wielkopolskich 3). W pomieszczeniach starego ratusza pozostały tylko niektóre wydziały władz miejskich, w tym Urząd Stanu Cywilnego. W roku 1945 opuszczając Murowaną Goślinę Niemcy podpalili główną siedzibę swej administracji miejskiej, niszcząc znajdujące się tam między innymi archiwa. Będący jedynie pomocniczą siedzibą administracji niemieckiej ratusz nie został podpalony, znajdujące się w nim akta Urzędu Stanu Cywilnego w komplecie ocalały. Odradzające się polskie władze lokalne znów zaadoptowały ratusz na swą główną siedzibę. W tym okresie budynek był przepełniony – dwa pomieszczenia na piętrze przypadły także Milicji Obywatelskiej, część pomieszczeń użytkowała także lokalna organizacja partyjna. Z czasem jednak część użytkowników przeniosła się do innych budynków. Na tyłach ratusza wybudowano dodatkowo dwukondygnacyjną oficynę, która przejęła część funkcji urzędowych. W latach siedemdziesiątych władze miejskie częściowo przeprowadziły się do nowo wybudowanego budynku przy ul. Poznańskiej. W ratuszu pozostał wówczas Urząd Stanu Cywilnego i organizacja partyjna, na piętrze zamieszkiwała jedna rodzina lokatorska. Z czasem poszczególne pomieszczenia były adoptowane do nowych funkcji – na parterze znalazła się apteka, na pierwszym piętrze pomieszczenie uzyskała Komenda Hufca ZHP. Pod koniec XX wieku zapadła decyzja o ostatecznym opuszczeniu ratusza przez władze miejskie – Urząd Stanu Cywilnego został przeniesiony do budynku przy ul. Poznańskiej. Ratusz miał się odtąd stać siedzibą Biblioteki Publicznej Miasta i Gminy w Murowanej Goślinie (przeniesionej tam w roku 2003), która zaadaptowała dla swych potrzeb parter (Dział Gromadzenia, Izba Regionalna Ziemi Goślińskiej) oraz oba piętra oficyny (oddział dla dzieci, wypożyczalnia i czytelnia). Na pierwsze piętro wprowadziły się: punkt doradztwa rolniczego, oraz kancelarie adwokacka i notarialna. Pomieszczenia na poddaszu uzyskała Pracownia Archeologiczna podporządkowana Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy.

Właśnie dobiegła końca rozpoczęta jeszcze w 2007 roku modernizacja i rozbudowa budynku ratusza. Obiekt odzyskał dawną świetność. Otrzymał nowy element w postaci kopuły. Poza wymienionymi powyżej pomieszczeniami w budynku ratusza pojawi się Gminne Centrum Informacji, punkt, w którym turyści – i nie tylko będą mogli zasięgnąć informacji nt. gminy.

Dariusz Paprocki